home > boek > Een ongeluk in mijn hoofd

Een ongeluk in mijn hoofd

Geheim agente met psychose

‘Ik heb het idee dat ik vroeger aan de bovenkant van de maatschappij stond. Een lieve man, een kind, een goede baan, veel vrienden, bestuurswerk, vrijwilligerswerk. En nu sta ik in één keer aan de onderkant van de maatschappij.’ 

De onderkant, ofwel de kant van de psychiatrische patiënten – dat is waar Yasmin Vermeer terecht gekomen is nu ze de diagnose schizofrenie gekregen heeft. Zij was een 35-jarige hoogopgeleide succesvolle vrouw en moeder in het Gooi. Drie jaar later is zij door de ziekte alle zekerheden kwijt: het lukt haar niet meer het werk te doen dat zij voorheen deed; haar man wil scheiden omdat hij niet met de situatie overweg kan; als moeder speelt zij nog slechts een bijrol; ze moet verhuizen. Verder heeft ze last van bijwerkingen van de medicatie, waaronder een groot gebrek aan energie.

 ‘Een ongeluk in mijn hoofd’ gaat over de zes maanden durende (aanvankelijk gedwongen) opname. Dit is de periode waarin Vermeer gediagnosticeerd wordt en bovengenoemde gevolgen zich aandienen. Ze schrijft in de ik-vorm, doorspekt haar verhaal met beeldende details. Als een film trekt het aan je voorbij. Het ik-perspectief heeft de beperking dat je als lezer nooit in het hoofd van een andere betrokkene kunt meeliften – wat vindt zus Froukje er nu echt van, of de bezorgde vader? – en ook geen neutrale uitleg en achtergrondinformatie krijgt. Als ervaringsverhaal vind ik het zeker geslaagd. Het boek leest als een trein en Vermeer weet de bizarre waanvoorstellingen geloofwaardig na te vertellen.

 Ze meent in opdracht van de AIVD als geheim agente te opereren, en blijft de eerste weken na opname met haar baas communiceren via de badkamerspiegel: ‘Haal me hier zo spoedig mogelijk weg! Yasmin Vermeer, panter, Ridder in de Orde van Oranje Nassau. Code Rood.’ Ondertussen hoopt ze op een ontmoeting met Rick, een andere ‘AIVD-agent’ waar ze in opdracht verliefd op is. Niet Rick, maar Christus zoekt contact met haar in de kliniek. Dit vervult Yasmin van geluk, alleen begint ze te twijfelen als de AIVD-baas niet blij is  over deze nieuwe ontwikkelingen. Als zich vervolgens nog een nieuwe stem roert die aankondigt dat de aarde over tien minuten vergaat, raakt ze in paniek en probeert de ruiten in te slaan om zo de wereld te redden. Deze actie leidt tot enkele nachten in de isoleercel.

De behandelend arts noemt haar psychotisch. Yasmin is het er niet mee eens: ‘Ik denk alleen dat ik stemmenhoorders goed begrijp en dat dat vreemd overkomt op de meeste mensen. Kent u Derrek Ogilvie?’ De arts besluit dwangmedicatie toe te dienen. Uiteindelijk krijgt dit middel het gewenste effect en snapt Yasmin een paar dagen later ineens dat de AIVD-opdrachten die zij doorkrijgt niet echt kunnen zijn. Zij komt uit de psychose, tot grote blijdschap van haar meelevende familie. Maar ziek blijft ze, en de diagnose schizofrenie schokt haar enorm. Dit accepteren is een zware opgave voor de intelligente Vermeer, die altijd gewend was moeilijkheden aan te pakken door hard(er) te werken, maar niet weet hoe om te gaan met situaties waar hard werken niet de oplossing is.

 (Leonie Zwetsloot)

Yasmin Vermeer, Een ongeluk in mijn hoofd

Uitgeverij Boekscout.nl

ISBN 978 94 6089 975 1

 

Overige boekbesprekingen