home > boek > Delphine de Vigan – Niets weerstaat de nacht

Delphine de Vigan – Niets weerstaat de nacht

Delphine de Vigan schrijft met Niets weerstaat de nacht een prachtig en kwetsbaar relaas van een kind van. Haar bipolaire, maar ook terminaal zieke moeder heeft zelfmoord gepleegd. De Vigan begint kort daarna haar leven en dat van haar familie, van het nest waar zij uit komt, in kaart te brengen. Zij doet dat met een grote, haast panische gedrevenheid die haar partner ongerust maakt. Dat perspectief, van hoe is het eigenlijk met de schrijfster zelf, wordt gaandeweg meer en meer zichtbaar in het boek. Het is juist dát wat mij als kind van het meest raakt.

De dood van een moeder met een psychiatrische aandoening is een ingrijpende wending in het leven van een volwassen, mantelzorgende dochter. Zo heb ik dat zelf ook ervaren. Het boek is dicht, je kunt de balans gaan opmaken van wat de gekte van je moeder met je gedaan heeft. Je hoeft je niet meer schrap te zetten voor wat er nog meer kan komen. Dat besef kan zowel angstaanjagend zijn als een grote opluchting. Tegenstrijdige gevoelens die voor veel verwarring kunnen zorgen. Je mag immers niet opgelucht zijn als je moeder doodgaat. De dood brengt afscheid, warme aandacht en verdriet met zich mee en dat krijgt eerst een plek. In het vacuüm dat volgt, vallen de kwartjes. Ik herinner mij die periode zelf als heel moeilijk.

Delphine de Vigan gebruikt deze tijd om gesprekken aan te gaan met de broers en zussen van  haar moeder, om zo meer inzicht te krijgen in haar leven. Wie was haar moeder eigenlijk en waarom werd zij wie zij werd? Ze probeert met de moed der wanhoop een verklaring te vinden voor de ziekte van haar moeder. Wat de Vigan dan schetst, is een levendig beeld van een groot gezin waar veel levenslust en vreugde is. En ook veel rampspoed. Maar geen verklaring.

Zij geeft de beelden prachtig en liefdevol weer. Met name haar grootmoeder, haar moeders moeder Liane met haar dwaze streken, krijgt een prominente plek.

Liane raakte haar mooie figuur ten slotte kwijt en werd een kleine gestalte die altijd en eeuwig in beweging was – een onvermoeibare dwerg die, steeds krommer, tien keer per dag de trappen op- en afholde.

Behalve een prachtig vertelde familiegeschiedenis is het boek ook het verhaal van het eigen leven van Delphine de Vigan. Kunstig in elkaar gevlochten en zonder dat het drama de overhand krijgt. De lezer krijgt een goed, en wat mij betreft zeer herkenbaar beeld van wat het betekent om kind van te zijn. Evenwichtig. Met al het ontluisterende, maar ook met het mooie, warme en liefdevolle. Lezen!

Kassandra Goddijn,  2 februari 2014


Uitgegeven bij De Geus
ISBN 9789044523911 € 21,90

Overige boekbesprekingen